Historia gminy Piaski
Oś czasu z opisów zabytków i miejsc pamięci gminy. Przy każdym wpisie jest miejsce, którego dotyczy, i źródło opisu. Swoje materiały mogą tu dodawać mieszkańcy.
Wehikuł czasu
Epoka 1 z 29: 1330

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1330
Piaski w 1330
Wieś jest znacznie starsza: w 1330 roku przeniesiono ją z prawa średzkiego na magdeburskie, a według Długosza nabył ją dla biskupów krakowskich Zbigniew Oleśnicki.
Miejsce: Dwór w Brzezicach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1330 (otwiera się w nowej karcie)
Dwór w Brzezicach dziś, fot. Lobo621, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1409
Piaski w 1409
Zespół dworski w Gardzienicach Drugich wywodzi się z XVII wieku, a sama wieś jest znana od 1409 roku.
Miejsce: Pałac i zespół dworski w Gardzienicach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1409 (otwiera się w nowej karcie)
Pałac i zespół dworski w Gardzienicach dziś, fot. Ablakok, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1456
Piaski w 1456
Piaski miały prawa miejskie w latach 1456–1870, a odzyskały je w 1993 roku.
Miejsce: Rynek w Piaskach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1456 (otwiera się w nowej karcie)
Rynek w Piaskach dziś, fot. MOs810, CC BY 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1573
Piaski w 1573
W XVI–XVII wieku miasteczko, zwane Piaskami Luterskimi, było ośrodkiem reformacji, a w latach 1573–1642 działał tu zbór ariański z pastorem Marcinem Krowickim.
Miejsce: Rynek w Piaskach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1573 (otwiera się w nowej karcie)
Rynek w Piaskach dziś, fot. MOs810, CC BY 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1720
Piaski w 1720
Obecna świątynia stanęła około 1720 roku, a konsekrowano ją w 1745.
Miejsce: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1720 (otwiera się w nowej karcie)
Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego dziś, fot. Yarek shalom, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1783
Piaski w 1783
Zbór wzniesiono w latach 1783–1785 w stylu barokowo-klasycystycznym z fundacji Teodora Suchodolskiego, według projektu Fryderyka Zilcherta.
Miejsce: Ruiny zboru kalwińskiego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1783 (otwiera się w nowej karcie)
Ruiny zboru kalwińskiego dziś, fot. Adrian Tarnowski, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1830
Piaski w 1830
Ogród dworski w Kawęczynie z około 1830 roku (przekształcany w XX wieku) wpisano do rejestru zabytków pod numerem A/721 w 1977 roku.
Miejsce: Dwór i ogród dworski w Kawęczynie
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1830 (otwiera się w nowej karcie)
Dwór i ogród dworski w Kawęczynie dziś, fot. Fotonews, CC BY-SA 3.0 pl

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1836
Piaski w 1836
Murowaną nawę dobudowano w 1836, a w 1866 kościół rozbudowano.
Miejsce: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1836 (otwiera się w nowej karcie)
Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego dziś, fot. Yarek shalom, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1849
Piaski w 1849
Piaski były wtedy ważnym ośrodkiem ewangelików w Lubelskiem, a parafię kalwińską rozwiązano w 1849 roku.
Miejsce: Ruiny zboru kalwińskiego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1849 (otwiera się w nowej karcie)
Ruiny zboru kalwińskiego dziś, fot. Adrian Tarnowski, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1900
Piaski w 1900
Obejmuje pałac z kaplicą, oficynę i murowany spichlerz z około 1900 roku.
Miejsce: Pałac i zespół dworski w Gardzienicach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1900 (otwiera się w nowej karcie)
Pałac i zespół dworski w Gardzienicach dziś, fot. Ablakok, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1906
Piaski w 1906
Zachowało się na nim kilka nagrobków, najstarszy z 1906 roku.
Miejsce: Nowy cmentarz żydowski
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1906 (otwiera się w nowej karcie)
Nowy cmentarz żydowski dziś, fot. Epegeiro, CC BY-SA 4.0
DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1914
Piaski w 1914
Spoczywają tu żołnierze rosyjscy polegli i zmarli w 1914 roku oraz niemieccy i rosyjscy z walk z 17–24 lipca 1915 roku.
Miejsce: Cmentarz wojenny z I wojny światowej w Gardzienicach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1914 (otwiera się w nowej karcie)

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1915
Piaski w 1915
Pochowano na nim 945 żołnierzy, którzy polegli 27 lipca 1915 roku, m.in. Austro-Węgrów, Rosjan z pułków syberyjskich i kilku Niemców.
Miejsce: Cmentarz wojenny z I wojny światowej w Młodziejowie
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1915 (otwiera się w nowej karcie)
Cmentarz wojenny z I wojny światowej w Młodziejowie dziś, fot. Pablo000, Paweł Zaręba, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1918
Piaski w 1918
Józef Franczak, ps. Lalek, urodził się w 1918 roku w Kozicach Górnych w gminie Piaski.
Miejsce: Pomnik Józefa Franczaka „Lalka”
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1918 (otwiera się w nowej karcie)
Pomnik Józefa Franczaka „Lalka” dziś, fot. Stefs, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1921
Piaski w 1921
Parafię św. Józefa i św. Antoniego erygowano tu w 1921 roku.
Miejsce: Dwór i ogród dworski w Kawęczynie
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1921 (otwiera się w nowej karcie)
Dwór i ogród dworski w Kawęczynie dziś, fot. Fotonews, CC BY-SA 3.0 pl
DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1939
Piaski w 1939
W 1939 roku mieszkało tu 4165 Żydów, ponad połowa ludności, a w 1942 roku getto było tranzytowe dla Żydów z Niemiec i Protektoratu.
Miejsce: Miejsce pamięci: getto w Piaskach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1939 (otwiera się w nowej karcie)
DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1940
Piaski w 1940
Getto istniało od końca grudnia 1940 do listopada 1942 roku, w szczątkowej formie do wiosny 1943, we wschodniej części miasta po obu stronach ul. Lubelskiej.
Miejsce: Miejsce pamięci: getto w Piaskach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1940 (otwiera się w nowej karcie)

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1942
Piaski w 1942
W latach 1942–1943, przy likwidacji getta, rozstrzelano tu od kilkuset do około 2000 osób, dlatego stoi tu pomnik ofiar Holocaustu.
Miejsce: Nowy cmentarz żydowski
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1942 (otwiera się w nowej karcie)
Nowy cmentarz żydowski dziś, fot. Epegeiro, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1944
Piaski w 1944
Majątek wywłaszczono w 1944 roku, a po remoncie od 1995 w pałacu działają usługi hotelowo-restauracyjne.
Miejsce: Zespół dworsko-pałacowy w Wierzchowiskach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1944 (otwiera się w nowej karcie)
Zespół dworsko-pałacowy w Wierzchowiskach dziś, fot. Fotonews, CC BY-SA 3.0 pl

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1945
Piaski w 1945
Spłonął w czasie II wojny światowej i odbudowano go w latach 1945–1948, tracąc większość cech stylowych, ale zyskując fasadę z dwiema wieżami.
Miejsce: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1945 (otwiera się w nowej karcie)
Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego dziś, fot. Yarek shalom, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1945
Piaski w 1945
Zniszczono ją podczas wojny, a po 1945 roku teren przeznaczono na plac targowy.
Miejsce: Stary cmentarz żydowski
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1945 (otwiera się w nowej karcie)
Stary cmentarz żydowski dziś, fot. Mateusz Opasiński, CC BY 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1954
Piaski w 1954
W latach 1954–1972 była siedzibą gromady, a dziś jest sołectwem gminy Piaski.
Miejsce: Dwór i ogród dworski w Kawęczynie
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1954 (otwiera się w nowej karcie)
Dwór i ogród dworski w Kawęczynie dziś, fot. Fotonews, CC BY-SA 3.0 pl

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1959
Piaski w 1959
Obok stoi barokowa dzwonnica z drugiej połowy XVIII wieku, a na chórze działają organy z 1959 roku.
Miejsce: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1959 (otwiera się w nowej karcie)
Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego dziś, fot. Yarek shalom, CC BY-SA 3.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1963
Piaski w 1963
Walczył w konspiracji 24 lata i zginął 21 października 1963 roku jako ostatni poległy w boju partyzant antykomunistyczny w Polsce.
Miejsce: Pomnik Józefa Franczaka „Lalka”
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1963 (otwiera się w nowej karcie)
Pomnik Józefa Franczaka „Lalka” dziś, fot. Stefs, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1977
Piaski w 1977
Teatr powstał w 1977 roku z inicjatywy Włodzimierza Staniewskiego i zdobył międzynarodowy rozgłos jako eksperymentalny teatr antropologiczny.
Miejsce: Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice”
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1977 (otwiera się w nowej karcie)
Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice” dziś, fot. Ablakok, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
1997
Piaski w 1997
Od 1997 roku działa przy nim Akademia Praktyk Teatralnych.
Miejsce: Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice”
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 1997 (otwiera się w nowej karcie)
Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice” dziś, fot. Ablakok, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
2008
Piaski w 2008
W 2008 roku popadający w ruinę pałac przejął teatr Gardzienice, a w 2010 przyznano ponad 17 mln zł dotacji unijnej na remont pałacu i spichlerza.
Miejsce: Pałac i zespół dworski w Gardzienicach
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 2008 (otwiera się w nowej karcie)
Pałac i zespół dworski w Gardzienicach dziś, fot. Ablakok, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
2008
Piaski w 2008
W 2008 roku pośmiertnie odznaczono go Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.
Miejsce: Pomnik Józefa Franczaka „Lalka”
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 2008 (otwiera się w nowej karcie)
Pomnik Józefa Franczaka „Lalka” dziś, fot. Stefs, CC BY-SA 4.0

DOKUMENT. Treść z cytowanego źródła
2019
Piaski w 2019
W 2019 roku ruiny zabezpieczono i włączono w układ parku.
Miejsce: Ruiny zboru kalwińskiego
Źródło: pl.wikipedia.org, źródło wpisu: Piaski w 2019 (otwiera się w nowej karcie)
Ruiny zboru kalwińskiego dziś, fot. Adrian Tarnowski, CC BY-SA 3.0
Mapa epok
Wybierz wiek, a zobaczysz miejsca z tej epoki. Wybór miejsca przenosi wehikuł do jego karty.
Mapa wczyta się po przewinięciu tutaj.
Wtedy i dziś
Przesuń suwak, żeby zobaczyć to samo miejsce na dawnym zdjęciu i dzisiaj.
Pałac w Gardzienicach


Zdjęcie dzisiejsze zrobiono z nieco innego miejsca i pod innym kątem niż archiwalne.
- ok. 1900: autor nieznany, Wojewódzka Biblioteka Publiczna im. H. Łopacińskiego w Lublinie, przez Europeanę, sygn. FOT_23_II. Licencja: Domena publiczna (PDM 1.0). Źródło, zdjęcie archiwalne: Gardzienice. Zamek (otwiera się w nowej karcie) · Licencja, licencja zdjęcia zdjęcie archiwalne (otwiera się w nowej karcie)
- 2010: fot. Farary, Wikimedia Commons. Licencja: Domena publiczna (CC0 1.0). Źródło, zdjęcie dzisiejsze: Gardzienice - pałac 2.jpg (otwiera się w nowej karcie) · Licencja, licencja zdjęcia zdjęcie dzisiejsze (otwiera się w nowej karcie)
Ruiny zboru kalwińskiego w Piaskach


Dzisiejsze zdjęcie pokazuje wieżę po zabezpieczeniu; po prawej widać zachowane mury.
- 1908: autor nieznany, Wojewódzka Biblioteka Publiczna im. H. Łopacińskiego w Lublinie, przez Europeanę, sygn. FOT_2779_I. Licencja: Domena publiczna (PDM 1.0). Źródło, zdjęcie archiwalne: Ruiny zboru kalwińskiego w Piaskach, Tygodnik Ilustrowany nr 14, s. 276 (otwiera się w nowej karcie) · Licencja, licencja zdjęcia zdjęcie archiwalne (otwiera się w nowej karcie)
- 2024: fot. MOs810, Wikimedia Commons. Licencja: CC BY 4.0. Źródło, zdjęcie dzisiejsze: MOs810, WG 51 2024 ZachLub Calvinist church ruins in Piaski (6).jpg (otwiera się w nowej karcie) · Licencja, licencja zdjęcia zdjęcie dzisiejsze (otwiera się w nowej karcie)
Masz kawałek historii Piaski?
Stare zdjęcie z albumu, wspomnienie babci, film z dożynek sprzed lat — dodaj je, a zostaną w archiwum gminy.
- Stare zdjęcie lub skanpocztówka, zdjęcie z albumu, dokument, mapa
- Wspomnienieco pamiętasz, co opowiadali dziadkowie
- Filmlink do YouTube albo Facebooka
- Miejscegdzie stał młyn, szkoła, kapliczka
Formularz dodawania uruchomimy wkrótce.
XIV wiek
1330, Dwór w Brzezicach
Wieś jest znacznie starsza: w 1330 roku przeniesiono ją z prawa średzkiego na magdeburskie, a według Długosza nabył ją dla biskupów krakowskich Zbigniew Oleśnicki.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Dwór w Brzezicach (otwiera się w nowej karcie)
XV wiek
1409, Pałac i zespół dworski w Gardzienicach
Zespół dworski w Gardzienicach Drugich wywodzi się z XVII wieku, a sama wieś jest znana od 1409 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Pałac i zespół dworski w Gardzienicach (otwiera się w nowej karcie)
1456, Rynek w Piaskach
Piaski miały prawa miejskie w latach 1456–1870, a odzyskały je w 1993 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Rynek w Piaskach (otwiera się w nowej karcie)
XVI wiek
1573, Rynek w Piaskach
W XVI–XVII wieku miasteczko, zwane Piaskami Luterskimi, było ośrodkiem reformacji, a w latach 1573–1642 działał tu zbór ariański z pastorem Marcinem Krowickim.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Rynek w Piaskach (otwiera się w nowej karcie)
XVIII wiek
1720, Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Obecna świątynia stanęła około 1720 roku, a konsekrowano ją w 1745.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego (otwiera się w nowej karcie)
1783, Ruiny zboru kalwińskiego
Zbór wzniesiono w latach 1783–1785 w stylu barokowo-klasycystycznym z fundacji Teodora Suchodolskiego, według projektu Fryderyka Zilcherta.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Ruiny zboru kalwińskiego (otwiera się w nowej karcie)
XIX wiek
1830, Dwór i ogród dworski w Kawęczynie
Ogród dworski w Kawęczynie z około 1830 roku (przekształcany w XX wieku) wpisano do rejestru zabytków pod numerem A/721 w 1977 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Dwór i ogród dworski w Kawęczynie (otwiera się w nowej karcie)
1836, Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Murowaną nawę dobudowano w 1836, a w 1866 kościół rozbudowano.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego (otwiera się w nowej karcie)
1849, Ruiny zboru kalwińskiego
Piaski były wtedy ważnym ośrodkiem ewangelików w Lubelskiem, a parafię kalwińską rozwiązano w 1849 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Ruiny zboru kalwińskiego (otwiera się w nowej karcie)
1900, Pałac i zespół dworski w Gardzienicach
Obejmuje pałac z kaplicą, oficynę i murowany spichlerz z około 1900 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Pałac i zespół dworski w Gardzienicach (otwiera się w nowej karcie)
XX wiek
1906, Nowy cmentarz żydowski
Zachowało się na nim kilka nagrobków, najstarszy z 1906 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Nowy cmentarz żydowski (otwiera się w nowej karcie)
1914, Cmentarz wojenny z I wojny światowej w Gardzienicach
Spoczywają tu żołnierze rosyjscy polegli i zmarli w 1914 roku oraz niemieccy i rosyjscy z walk z 17–24 lipca 1915 roku.
1915, Cmentarz wojenny z I wojny światowej w Młodziejowie
Pochowano na nim 945 żołnierzy, którzy polegli 27 lipca 1915 roku, m.in. Austro-Węgrów, Rosjan z pułków syberyjskich i kilku Niemców.
1918, Pomnik Józefa Franczaka „Lalka”
Józef Franczak, ps. Lalek, urodził się w 1918 roku w Kozicach Górnych w gminie Piaski.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Pomnik Józefa Franczaka „Lalka” (otwiera się w nowej karcie)
1921, Dwór i ogród dworski w Kawęczynie
Parafię św. Józefa i św. Antoniego erygowano tu w 1921 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Dwór i ogród dworski w Kawęczynie (otwiera się w nowej karcie)
1939, Miejsce pamięci: getto w Piaskach
W 1939 roku mieszkało tu 4165 Żydów, ponad połowa ludności, a w 1942 roku getto było tranzytowe dla Żydów z Niemiec i Protektoratu.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Miejsce pamięci: getto w Piaskach (otwiera się w nowej karcie)
1940, Miejsce pamięci: getto w Piaskach
Getto istniało od końca grudnia 1940 do listopada 1942 roku, w szczątkowej formie do wiosny 1943, we wschodniej części miasta po obu stronach ul. Lubelskiej.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Miejsce pamięci: getto w Piaskach (otwiera się w nowej karcie)
1942, Nowy cmentarz żydowski
W latach 1942–1943, przy likwidacji getta, rozstrzelano tu od kilkuset do około 2000 osób, dlatego stoi tu pomnik ofiar Holocaustu.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Nowy cmentarz żydowski (otwiera się w nowej karcie)
1944, Zespół dworsko-pałacowy w Wierzchowiskach
Majątek wywłaszczono w 1944 roku, a po remoncie od 1995 w pałacu działają usługi hotelowo-restauracyjne.
1945, Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Spłonął w czasie II wojny światowej i odbudowano go w latach 1945–1948, tracąc większość cech stylowych, ale zyskując fasadę z dwiema wieżami.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego (otwiera się w nowej karcie)
1945, Stary cmentarz żydowski
Zniszczono ją podczas wojny, a po 1945 roku teren przeznaczono na plac targowy.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Stary cmentarz żydowski (otwiera się w nowej karcie)
1954, Dwór i ogród dworski w Kawęczynie
W latach 1954–1972 była siedzibą gromady, a dziś jest sołectwem gminy Piaski.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Dwór i ogród dworski w Kawęczynie (otwiera się w nowej karcie)
1959, Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
Obok stoi barokowa dzwonnica z drugiej połowy XVIII wieku, a na chórze działają organy z 1959 roku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego (otwiera się w nowej karcie)
1963, Pomnik Józefa Franczaka „Lalka”
Walczył w konspiracji 24 lata i zginął 21 października 1963 roku jako ostatni poległy w boju partyzant antykomunistyczny w Polsce.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Pomnik Józefa Franczaka „Lalka” (otwiera się w nowej karcie)
1977, Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice”
Teatr powstał w 1977 roku z inicjatywy Włodzimierza Staniewskiego i zdobył międzynarodowy rozgłos jako eksperymentalny teatr antropologiczny.
1997, Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice”
Od 1997 roku działa przy nim Akademia Praktyk Teatralnych.
XXI wiek
2008, Pałac i zespół dworski w Gardzienicach
W 2008 roku popadający w ruinę pałac przejął teatr Gardzienice, a w 2010 przyznano ponad 17 mln zł dotacji unijnej na remont pałacu i spichlerza.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Pałac i zespół dworski w Gardzienicach (otwiera się w nowej karcie)
2008, Pomnik Józefa Franczaka „Lalka”
W 2008 roku pośmiertnie odznaczono go Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Pomnik Józefa Franczaka „Lalka” (otwiera się w nowej karcie)
2019, Ruiny zboru kalwińskiego
W 2019 roku ruiny zabezpieczono i włączono w układ parku.
Źródło: pl.wikipedia.org, opis miejsca: Ruiny zboru kalwińskiego (otwiera się w nowej karcie)
Każda informacja pochodzi ze strony jednostki gminy — link do źródła jest przy wpisie. wgminie.pl nie zastępuje BIP.